ปลูกเรือนต้องตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ต้องตามใจผู้นอน หมายถึงอะไร ? สำนวน สุภาษิตคำพังเพยไทย ที่ว่า  (สำ) ก. ทำตามความพอใจของผู้ที่จะได้รับผลโดยตรง, มักพูดเข้าคู่กับ ผูกอู่ตามใจผู้นอน เป็น ปลูกเรือนตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ตามใจผู้นอน. มักจะใช้เปรียบเปรยถึงการที่จะสร้างบ้านสร้างเรือน ที่เมื่อจะทำการสร้างหรือออกแบบอย่างไรนั้นก็ต้องให้ผู้ที่จะอยู่อาศัยนั้นเป็นคนเลือกว่าจะให้สร้างออกมาในรูปแบบไหนที่คนที่อยู่อาศัยจะได้อยู่อย่างสบายใจ และสะดวกสบาย ซึ่งมีความสำคัญมาก เพราะว่าการสร้างบ้านนั้นเป็นเรื่องใหญ่ ต้องใช้ทรัพย์สินเงินทองจำนวนมาก เพื่อที่สร้างบ้าน ดังนั้น การที่จะสร้างบ้านต้องพิจารณาถึงความต้องการของผู้อยู่อาศัยเป็นหลัก ส่วน ประโยคที่ว่า “ ผูกอู่ตามใจผู้นอน ” ก็คือ การผูกอู่ ( เปลนอนของเด็ก ) ต้องคำนึงถึงความต้องการของเด็กผู้นอน ว่าต้องการความสบาย หรือ ต้องการการไกวเร็วช้า เราก็เลือกสถานที่แขวนอู่ หรือ เปล แล้วผูกให้เหมาะสมกับความต้องการของผู้นอน นั่นเอง

การที่เราจะทำสิ่งใดก็แล้วแต่ เราจะต้องคำนึงถึงความต้องการของผู้ที่จะใช้งานเป็นหลัก ซึ่งสำคัญมากไม่ใช้ความคิดหรือความรู้สึกส่วนตัวของตนเองเป็นหลัก และควรที่จะรับฟังความคิดเห็นจากผู้ที่จะได้รับผลกระทบจากการกระทำดังกล่าวก่อนที่จะเริ่มวางแผนที่จะทำอะไร


  • ปลูก หมายถึง ก. เอาสิ่งต่าง ๆ มาปรุงกันเข้าเพื่อทำเป็นที่อยู่หรือที่พักอาศัยโดยวิธีฝังเสาลงในดิน เช่น ปลูกบ้าน ปลูกเรือน, ปลูกสร้าง ก็ว่า, โดยปริยายหมายถึง การกระทำที่คล้ายคลึงเช่นนั้น เช่น ปลูกพลับพลายก.
  • เรือน หมายถึง น. สิ่งปลูกสร้างที่ยกพื้นและกั้นฝา มีหลังคาคลุม สำหรับเป็นที่อยู่, ที่อยู่
  • ต้อง หมายถึง ก. เป็นกริยาช่วยบอกความแน่ใจหรือบังคับ เช่น เขาต้องมาแน่ เด็กต้องนอนแต่หัวค่ำ.
  • ตามใจ หมายถึง ก. ไปหรือมาข้างหลังหรือภายหลังโดยลำดับของสิ่งหรือเหตุการณ์ที่มีมาก่อน เช่น ตามเขาไป แล้วจึงค่อยตามมา ตามเหตุการณ์
  • ผู้ หมายถึง ส. ที่, ซึ่ง, เช่น บุคคลผู้กระทำความดีย่อมได้รับความสุข.
  • อยู่  หมายถึง [หฺยู่] ก. พัก, อาศัย, เช่น เขาอยู่บ้านหลังนี้
  • ผูก หมายถึง ก. เอาเชือกเป็นต้นสอดคล้องกันให้เกิดเป็นเงื่อน เพื่อทำให้มั่นหรือติดต่อกันในตัวหรือกับสิ่งอื่น เช่น ผูกเชือก ผูกลวด ผูกโบ, ติดต่อหรือติดพันกันแน่นกับสิ่งใดสิ่งหนึ่ง เช่น ผูกใจ ผูกโกรธ ผูกมิตร, ประกอบเข้า เช่น ผูกประโยค ผูกปริศนา ผูกลาย, ติดพันกันด้วยเรื่องสิทธิและหน้าที่ตามที่ตกลงกัน เช่น ผูกตลาด ผูกท่า
  • อู่ หมายถึง น. เปลเด็ก, ราชาศัพท์ใช้ว่า พระอู่
  • นอน หมายถึง ก. เอนตัวหรือทอดตัวลงกับพื้นหรือที่ใด ๆ เพื่อพักผ่อนเป็นต้น, อาการที่ทำให้ของสูง ๆ ทอดลง เช่น เอาเสานอนลง, อาการที่พรรณไม้บางชนิด เช่น จามจุรี ผักกระเฉด ไมยราบ หลุบใบในเวลาใกล้จะสิ้นแสงตะวัน.

ตัวอย่างการใช้งาน สำนวนสุภาษิตไทย ปลูกเรือนต้องตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ต้องตามใจผู้นอน


  1. แม่ก็เป็นเพียงคนแนะนำ ให้คำปรึกษา จะไปบังคับให้ลูกแต่งงานกับคนที่ลูกไม่ได้รักได้อย่างไร โบราณเขาว่าปลูกเรือนตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ตามใจผู้นอน
  2. การสร้างบ้านครั้งนี้ต้องถามคุณแม่ผู้เป็นคนอนุมัติงบ และเป็นคนที่จะอาศัยบ้านนี้ในช่วงบั้นปลายของชีวิต เราควร ปลูกเรือนต้องตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ต้องตามใจผู้นอน ให้แม่ท่านเป็นคนเลือกจะดีกว่านะ ประยุทธ
  3. การที่จะเขียน หรือร่างรัฐธรรมนูญนั้นก็ควรที่จะถามความเห็นของประชาชนก่อน ด้วยการจัดทำเวทีให้ประชาชนมีส่วนร่วมมาแสดงความคิดเห็น หรือ ออกความเห็นว่าสิ่งใดที่ควรมีในรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ปลูกเรือนต้องตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ต้องตามใจผู้นอน 
  4. ปลูกเรือนตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ตามใจผู้นอน ทำสิ่งที่ตรงกับความต้องการของผู้รับ ... ผลเสียที่ตามมาก็คือบ้านอาจไม่มีราคา หรือไม่แข็งแรงพอที่จะอยู่อาศัยได้ ... ธนาคารมักจะไม่ให้ราคา การปลูกบ้านตามความชอบหรือตามที่ลูกหลานต้องการ จึงต้องคิดถึง ความจริงตรงนี้ด้วย.
  5. เทคนิคเลือกแบบบ้าน เป็นอีกเรื่องที่สำคัญ ต้องคำนึงถึงปัจจัยแวดล้อมต่าง ๆ หลายอย่าง ... พื้นที่ : แน่นอนว่าก่อนจะสร้างบ้านเราต้องมีที่ดินเพื่อทำการปลูกสร้าง ... ไลฟ์สไตล์ของผู้อยู่อาศัย :สุภาษิตที่ว่า “ปลูกเรือนตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ตามใจผู้นอน” ยังใช้ได้อยู่เสมอ ...
  6. เลือกแบบบ้านที่ใช่ในสไตล์ที่เป็นคุณไปกับHomemaxแบบที่ใช่ตามใจที่คุณเลือก ... ดังสุภาษิตที่ว่าปลูกเรือนต้องตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ต้องตามใจผู้นอน ...
  7. แต่งหอพักให้น่าอยู่. ก็ตามที่เราเคยได้ยินกันมา “ปลูกเรือนต้องตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ต้องตามใจผู้นอน” ดังนั้นการ แต่งบ้าน ที่ดีจึงต้องเป็นไปตามที่ผู้อยู่อาศัยต้องการ
  8. ยกคำโบราณให้ชวนคิด "ปลูกบ้านตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ตามใจผู้นอน" รธน.ร่างให้คนใช้ทั้งชาติ กรธ.ก็มนุษย์ปุถุชน ถ้าวิจารณ์ไม่ได้จะให้รับได้ไง
  9. “ผมทราบครับคุณแม่ แต่ปลูกเรือนต้องตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ก็ต้องตามใจผู้นอน คุณแม่ทำเยี่ยงนี้ผมจะไม่มีความสุข และเธอคนนั้นก็จะพลอยไม่มีความสุขไปด้วยนะครับ”.